Ακόμα και τους εχθρούς σας... Love Your Enemies...

Ήρθαν οι Έλληνες και τα είπαν όλα. Τα πάντα όλα.

Όσοι ακολούθησαν μετά, απλά σχολίασαν αυτά που είπαν οι Έλληνες.

Τίποτε δεν προσετέθηκε μετά στην ανθρώπινη διανόηση.

Τίποτε δεν στόλισε επιπλέον την αναζήτηση της ευδαιμονίας του Αριστοτέλη.

Αλλά κάτι έλλειπε. Σαν το κερασάκι στην τούρτα.

Κάτι ήταν λειψό.

Μέχρι που ήρθε Εκείνος και είπε το ανυπέρβλητο:

«Αγαπάτε Αλλήλους»!!

Και συμπληρώθηκαν τα πάντα.

Τίποτε και κανένας δεν μπορούσε να συμπληρώσει αυτή την ρήση.

Κι όμως, Εκείνος, ξεπέρασε ακόμη κι αυτό. Και είπε το απίστευτο, το μοναδικό στους αιώνες των αιώνων:

«καθώς θέλετε, ίνα ποιώσιν υμίν οι άνθρωποι,
ούτω και υμείς ποιείτε αυτοίς ομοίως»

Τι να πεις;

Απλά προσκυνάς.

Σήμερα Εκείνος είπε το ανείπωτο:

Λουκά στ΄ 31-36

Και καθώς θέλετε ίνα ποιώσιν υμίν οι άνθρωποι, και υμείς ποιείτε αυτοίς ομοίως. Και ει αγαπάτε τους αγαπώντας υμάς, ποία υμίν χάρις εστί; Και γαρ οι αμαρτωλοί τους αγαπώντας αυτούς αγαπώσι. Και εάν αγαθοποιήτε τους αγαθοποιούντας υμάς, ποία υμίν χάρις εστί; Και γαρ οι αμαρτωλοί το αυτό ποιούσι. Και εάν δανείζητε παρ΄ ων ελπίζετε απολαβείν, ποία υμίν χάρις εστί; Και γαρ αμαρτωλοί αμαρτωλοίς δανείζουσιν ίνα απολάβωσι τα ίσα. Πλην αγαπάτε τους εχθρούς υμών και αγαθοποιείτε και δανείζετε μηδέν απελπίζοντες, και έσται ο μισθός υμών πολύς, και έσεσθε υιοί υψίστου, ότι αυτός χρηστός εστίν επί τους αχαρίστους και πονηρούς. Γίνεσθε ουν οικτίρμονες, καθώς και ο πατήρ υμών οικτίρμων εστί.

Μετάφραση (Λουκά στ΄ 31-36)

Όπως θέλετε να σας συμπεριφέρονται οι άνθρωποι, έτσι ακριβώς να τους συμπεριφέρεστε κι εσείς. Γιατί, αν αγαπάτε αυτούς που σας αγαπούν, ποια εύνοια περιμένετε από το Θεό; Αφού και οι αμαρτωλοί αγαπούν αυτούς που τους αγαπούν. Κι αν κάνετε καλό σ΄ αυτούς που σας κάνουν καλό, ποια εύνοια περιμένετε από το Θεό; Και οι αμαρτωλοί το ίδιο κάνουν. Αν δανείζετε σ΄ όσους ελπίζετε να σας τα επιστρέψουν, ποια εύνοια περιμένετε από το Θεό; Και οι αμαρτωλοί δανείζουν στους ομοίους τους για να τα πάρουν πίσω. Αντίθετα, εσείς ν΄ αγαπάτε τους εχθρούς σας, να κάνετε το καλό και να δανείζετε, χωρίς να περιμένετε να πάρετε πίσω τίποτε. Κι έτσι, ο Θεός, που είναι καλός ακόμα και με τους αχάριστους και τους κακούς, θα σας ανταμείψει με το παραπάνω και θα σας κάνει παιδιά του. Να είστε λοιπόν σπλαχνικοί, όπως σπλαχνικός είναι κι ο Θεός Πατέρας σας.

(Πηγή: Ι. Μ. Σάμου)

Love Your Enemies

27 “But I say to you who hear: Love your enemies, do good to those who hate you, 28 bless those who curse you, and pray for those who spitefully use you. 29 To him who strikes you on the one cheek, offer the other also. And from him who takes away your cloak, do not withhold your tunic either. 30 Give to everyone who asks of you. And from him who takes away your goods do not ask them back. 31 And just as you want men to do to you, you also do to them likewise.
32 “But if you love those who love you, what credit is that to you? For even sinners love those who love them. 33 And if you do good to those who do good to you, what credit is that to you? For even sinners do the same. 34 And if you lend to those from whom you hope to receive back, what credit is that to you? For even sinners lend to sinners to receive as much back. 35 But love your enemies, do good, and lend, hoping for nothing in return; and your reward will be great, and you will be sons of the Most High. For He is kind to the unthankful and evil. 36 Therefore be merciful, just as your Father also is merciful.

Το Τρόπαιο της Παναγίας

Σήμερα 21^η Νοεμβρίου ξεκινήσαμε κατά τις 9 να πάμε μια εκδρομούλα. Φτάσαμε στον Μαραθώνα και από την Λεωφόρο Σουλίου κατηφορίσαμε την Γαλάζιας Ακτής.

Στα μισά περίπου του δρόμου δεξιά μας είναι μια εκκλησίτσα. Παλιά Εκκλησία, Βασιλική, μικρή, απλή, λιτή και ξεχασμένη. Όσες φορές και να περνάς από εκεί, ούτε που δίνεις σημασία.

Αλλά σήμερα ήταν αλλιώς. Ο δρόμος έξω από την Εκκλησία και μέσα ο περίβολος ήταν γεμάτος αυτοκίνητα. Μπήκαμε και μεις. Είχε πολύ κόσμο.
Μια φορά τον χρόνο λειτουργεί επίσημα η μικρή εκκλησία Της Παναγίας. 21 Νοεμβρίου στα Εισόδια της Θεοτόκου, γιορτάζει η Παναγία η Μεσοσπορίτισσα.
Μπήκα με το ζόρι μέσα στην εκκλησία. Παλιά εκκλησία. Ο Ιερέας έλεγε: «Τα σα εκ των σων σοι προσφέρομεν κατά πάντα και δια πάντα».

Μια φορά, ρώτησαν μια γριούλα, απομονωμένη σε ένα χωριό, αγράμματη: Πας στην εκκλησία γιαγιάκα; Πάω λέει αυτή, κάθε Κυριακή και κάθε γιορτή πάω στην εκκλησία. Και τι καταλαβαίνεις από την θεια λειτουργία γιαγιάκα; Ξέρεις αρχαία ελληνικά; Τίποτε δεν καταλαβαίνω παιδί μου. Ούτε τα ελληνικά δεν ξέρω καλά καλά, τα αρχαία θα ξέρω; Αλλά, μ’ αρέσει να πηγαίνω. Εκεί νιώθω καλά, γαληνεύω, παίρνω χαρά. Καλά γιαγιάκα, να σε ρωτήσουμε και κάτι τελευταίο. Στην λειτουργία που πας, ποιο σημείο σου αρέσει πιο πολύ;

ΤΑ ΣΑ ΕΚ ΤΩΝ ΣΩΝ … παλληκάρι μου. Αυτό μου αρέσει πιο πολύ. Εκεί πιστεύω ότι κάτι κάνω και εγώ. Κάτι δίνω και πάντα βουρκώνω παλληκάρι μου, κι ας μη καταλαβαίνω τίποτα.

Όταν άκουσα την ιστοριούλα, έκατσα κι εγώ να μάθω τι θα πει αυτό: «Σου προσφέρουμε, αυτά που μας έδωσες, που μας δάνεισες, τα πάντα και για πάντα» !! Η γριούλα είχε «πιάσει» το μεγαλείο της θείας λειτουργίας και βούρκωσα κι εγώ.

Τρεις μοναχές συμπλήρωσαν: «Σε υμνούμεν, σε ευλογούμεν, σοι ευχαριστούμεν Κύριε, και δεόμεθά σου o Θεός ημών».

Κοίταξα αριστερά μου στην στενή εκκλησία και είδα μια αγιογραφία, ολόσωμη σε διαστάσεις ανθρώπου. Ο Άγιος Σωκράτης! Ούτε που τον είχα δει αλλού, ούτε που τον είχα ακούσει. Ίσως εδώ, που έγινε η μάχη των μαχών, η μάχη του Μαραθώνα, στην Μέση της πεδιάδας, στο εκκλησάκι της Παναγίας της Μεσοσπορίτισσας, κάποιος «αγράμματος» αγιογράφος να ήθελε να τιμήσει τον πρώτο πιστό τον Σωκράτη. Αυτόν που κήρυξε πρώτος τον έναν Θεό και θανατώθηκε με την κατηγορία της αθεΐας. Ίσως ήθελε να ενώσει το αρχαίο με το νέο, να πει ότι Ορθοδοξία και Ελλάδα είναι ένα.

Βγήκα έξω, άναψα ένα κερί, χειροποίητο ήταν, και τριγύρισα στον περίβολο. 100 μέτρα πιο πέρα υψώνονταν το Τρόπαιο της νίκης των ελλήνων κατά των περσών.

Εκεί μέσα στον περίβολο, βρήκαν το ‘60 νομίζω απομεινάρια του τρόπαιου του Μιλτιάδη. Και το έστησαν το αντίγραφό του.

Πάντα απορώ, πως κατάφερναν να εντοπίζουν οι πιστοί τους ιερούς τόπους και να χτίζουν εκκλησιές πλάι ή πάνω στα ερειπωμένα ιερά!

Αυτός ο τόπος, η πατρίδα μας, είπε ο ιερέας όταν βγήκε έξω στο προαύλιο, είναι ευλογημένος, όπου κι αν κοιτάξεις μια εκκλησία θα δεις, εκεί ένα ναό είχαν και πήγαν να προσφέρουν την Μαρία, είπε αναφέροντας μας την παράδοση της ημέρας.

Ευλογημένος ο τόπος και τον καταντήσαμε ανευλόγητο. Τι χάλια είναι αυτά; Τι πάθαμε; Η ντροπή και ο περίγελως του κόσμου καταντήσαμε. Μας λοιδορούν οι πάντες. Πως τα καταφέραμε έτσι; Έπρεπε να γίνουν αυτά για να καταλάβουμε ότι δεν μπορούμε να ψωνίζουμε με δανεικά; ότι δεν μπορούμε να είμαστε άπληστοι; Πάψτε πια να είστε αλαζόνες. Βάλτε τον εγωισμό κατά μέρος. Δείξτε λίγη ταπεινότητα. Δεν μιλάτε μεταξύ σας, το έχετε καταλάβει; Μας επέπληξε θυμωμένος. Τι θα πει δεν λέω καλημέρα; Ούτε να τον βλέπω θέλω; Τι θα πει αυτό; Ποιος σας τα ’μαθε αυτά; Βάλτε τον Χριστό στην καρδιά σας. Φίλο σας τον Χριστό και μάνα σας την Παναγιά μας. Βγάλτε την αγάπη που κρύβετε μέσα σας και κοιταχτείτε μεταξύ σας. Ξεχάσατε πως είστε άνθρωποι.

Έψαλε κι ευλόγησε τις προσφορές μπροστά στον ναό. Τις προσφορές των πιστών. Πρόσφορα αναίμακτης θυσίας. Γιατί άλλος έδωσε το αίμα Του για μας. Μια για Πάντα. Κι άλλοι μάτωσαν για να στεριώσουν την πίστη μας. Εμείς δεν θα χρειαστεί να ματώσουμε. Μόνο το ενθύμιο των πρώτων χριστιανικών συσσιτίων, τις χριστιανικές αγάπες, είναι ώρα να τις κάνουμε πράξη. Το περίσσευμα του φαγητού μας, το έχουν ανάγκη πολλοί σήμερα. Πολλοί!

Να σας πω κι ένα τελευταίο είπε ο ιερέας, που δεν είχε καθόλου μαλλιά και έτρεχε ο ιδρώτας στο κρανίο του από τον ήλιο και την ένταση. Από την αγωνία του.

Είμαι φιλόλογος, είπε και δεν ήξερα το τρόπαιο. Με έστειλαν πρώτη φορά να λειτουργήσω στη εκκλησιά αυτή. Στην Παναγία τη Μεσοσπορίτισσα. Φιλόλογος αλλά το τρόπαιο δεν το ήξερα. Ένα ακόμη έχω να σας πω:

Ανάμεσα μας περπατάει η δόξα, πάψτε να είστε ανθρωπάκια.
Η δόξα περπατάει χέρι-χέρι με την Παναγιά μας.
Και να το Τρόπαιό Της.

Σταθείτε στο ύψος σας.

Το χαμομηλάκι

Ορθώς δοκώ

Σάββατο πρωί, παραμονής της Κυριακής της Ορθοδοξίας.
Δεν δουλεύουμε. Ύπνος λίγο παραπάνω. Έφτιαχνα ράθυμα τον καφέ, όταν χτύπησε το κουδούνι.
Κοίταξα από το ματάκι της πόρτας. Δυο κυριούλες, Ο Θεός να τις κάνει ...

Άνοιξα την πόρτα. Οι δυο κυριούλες ήταν ... κάπως. Ήξερα τι ήταν και τι θέλανε, έβλεπα συχνά τέτοιες, που μοιράζανε φυλλάδια κρατώντας μια ... Αγία Γραφή. Δεν βιαζόμουν, είχα και όρεξη για κουβέντα.
­­­—Καλημέρα ... ;
—Καλημέρα σας. Να σας απασχολήσουμε λιγάκι.
—;
—Ο Θεός έστειλε τον κατακλυσμό του Νώε, επειδή ο άνθρωπος εξώκοιλε. Πρέπει να μετανοήσουμε αδερφοί, επειδή ο Θεός θα μας στείλει συμφορές. Ο Αρμαγεδδών ...
Δεν είμαι κανένας χριστιανός της προκοπής, μια φορά πάω Πάσχα και Χριστούγεννα στην εκκλησία κι άμα περνάω έξω από τον Άγιο Αντρέα, τον κοιτάζω με νόημα, σαν να του λέω: ξέρεις εσύ, κάνε τα δέοντα ...
—Ελάτε μέσα, είπα στις κυριούλες. Κάτσε να δούμε που το πάνε, σκέφτηκα, να περάσει και η ώρα.
—Όχι, όχι μέσα. Ο Αρμαγεδδών … και πήγαν να συνεχίσουν από εκεί που είχαν σταματήσει.
—Βρε καλές μου κυρίες, έρχεστε εδώ πρωί-πρωί και μου αρχινάτε με απειλές και φοβέρες και μου λέτε πως να πάω κοντά στον Θεό.
—Διαβάζετε την Αγία Γραφή; Να δέστε εδώ ... και αρχίζουν να μου διαβάζουν κάτι έτοιμα, αποσπασματικά εδάφια από την Αποκάλυψη.
—Να σας πω. Σταματήστε. Ακούστε με, εμένα, λίγο.
—Εγώ ξερω, έναν άλλο Θεό, ένα Θεό που δεν απειλεί, που δεν φοβερίζει, ένα Θεό της Αγάπης. Ένα Θεό που μου παραγγέλλει, να μετανιώσω ελεύθερα, όχι από φόβο. Μια μετάνοια ψυχής που πιάνει τόπο, επειδή ο Γιος του θυσιάστηκε για μένα. 

Τι να τον κάνεις έναν πιστό που είναι κοντά στο θείον από φόβο; Δεν θέλω να φοβάμαι. Θέλω να είμαι ελεύθερος, να χαίρομαι. Θέλω να διαλέγω εγώ τον ίσιο δρόμο. Δεν θέλω ένα Θεό εκδικητή, ένα Θεό να με ταράζει ..
Σας είπα, δεν έχω καλές σχέσεις με την εκκλησία και τα θεολογικά. Ότι θυμάμαι από το σχολείο, τότε που κάναμε θρησκευτικά. Αλλά να, τελευταία, όλο σκοντάφτω σε κάτι κείμενα, -θα μου πεις, άμα δεν θες, δεν σκοντάφτεις-, που τα ψάχνω, έτσι χωρίς προκατάληψη και βρίσκω πράγματα. 

Δεν μπορώ να πάρω την Αγία Γραφή και να αρχίσω να διαβάζω, δεν είμαι έτοιμος φαίνεται γι’ αυτό. Μου κεντρίζουν το ενδιαφέρον κάτι στοιχεία, κάτι κείμενα που προσεγγίζουν ιστορικά το ζήτημα της Ορθοδοξίας. 

Βλέπω και τα κείμενα και προσπαθώ να προσεγγίσω ορθολογικά το θέμα. Και βγαίνουν, στέκονται όλα. 

Τίποτα έωλο. Όλα ορθολογικά σωστά. Μου έκανε εντύπωση αυτό. Μεγάλη εντύπωση. Και ψάχνω, όλο ψάχνω και λες είναι ένας αγώνας να ανακαλύψω την αλήθεια. Και η αλήθεια είναι εκεί.
Σ’ αυτή την αναζήτηση, διάβασα και κείμενα, και κατέληξα σε ένα πράγμα. 

Ό,τι και να πιστεύεις, όποιο Θεό και να έχεις, τα κείμενα της Ορθοδοξίας κάνουν για όλους, πιστούς και απίστους. Δεν μπάζουν. Εσένα επιδιώκουν να υποστηρίξουν, εσένα θέλουν να σου δώσουν δύναμη να τα βρεις με τον εαυτό σου, να μπορέσεις να αντιμετωπίσεις τις καθημερινές δυσκολίες. 

Ό,τι και να πιστεύεις, κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί την αγάπη. Γιατί, την αγάπη πραγματεύονται όλα αυτά τα κείμενα της Ορθοδοξίας.
Ορθοδοξία, ορθή δόξα, ορθά δοκώ, ορθά σκέφτομαι, Ορθός λόγος.

Ορθοδοξία μια λέξη παρεξηγημένη. Ντρεπόμουν να πω ότι είμαι Ορθόδοξος, αλλά τώρα μου φαίνεται ότι άρχισα να καμαρώνω.

Για μένα ελέγχθηκαν όλα αυτά για κανένα άλλο. Κανένας Θεός δεν τα έχει ανάγκη. Για να είμαι εγώ ήρεμος και γαλήνιος, να έχω χαρά και να πορεύομαι στον ίσιο δρόμο ελεύθερα, και ελεύθερα θα πει, ότι εγώ το επέλεξα, εγώ διάλεξα την ευθεία οδό, με ελεύθερη βούληση. 

Να αγαπάω τον διπλανό μου, επειδή αυτό είναι η υπέρτατη χαρά. Κάνε ένα καλό σήμερα, δεν πιστεύω να ξανανιώσεις πιο όμορφα από οτιδήποτε άλλο. 

Η χαρά του να κάνεις το Καλό, είναι ... τα πάντα όλα.

Κι ένα ακόμη κατάλαβα ότι θέλει να μου δώσει η Ορθοδοξία. Την άρση του φόβου του θανάτου. Αυτό. Αυτόν τον φόβο που ψυχαναλυτές, ψυχίατροι και ψυχολόγοι προσπαθούν με τις συνεδρίες τους να μου τον καλμάρουν, να τον τιθασεύσουν. 

Η Ορθοδοξία έδωσε την λύση. Σε μένα εναπόκειται να την εισπράξω.
Υπάρχουν φωτισμένοι Ιερείς που κάνουν σπουδαία δουλειά. Μη μπερδεύουμε την πλεονεξία ορισμένων με το μήνυμα της Εκκλησίας. 

Το μήνυμα της Ορθοδοξίας είναι εκεί και μας περιμένει, εμείς το χρειαζόμαστε, όχι αυτό εμάς.
Όσον αφορά, το τυπικό, τις τελετές, τα λατρευτικά που δεν έχω σχέση, ένα έχω να σας πω. Πήγα, φέτος, της Παναγίας στην εκκλησία στο χωριό μου. 

Γύρω-γύρω μπροστά στην Ωραία Πύλη, στο ημικύκλιο, καθισμένα παιδάκια περίμεναν να μεταλάβουν, δεν κοίταζαν προς το Ιερό, αλλά προς εμάς τους ... «πιστούς». 

Ξέρετε τι είδα; Είδα χαρά, πολύ χαρά, τα παιδάκια καθισμένα πλάι-πλάι, γελαστά, χαρούμενα μέσα στο φως, πολύ Φως.

Αυτό είδα φέτος, που πήγα μια φορά παραπάνω από τα Χριστούγεννα και το Πάσχα. Κάποιο μυστικό, μου φαίνεται ότι έχει εκεί στο τυπικό, στο λατρευτικό.
Κάποιο Μυστήριο.

το χαμομηλάκι